Berntsen Mulder Advocaten logo

Afbeelding

Berntsen Mulder header afbeelding
23 augustus 2016

Waarschuwing: wie dit niet leest, krijgt een boete!

Advocaat Jasper van de GraafGelukkig. U heeft de titel van dit verhaal goed gelezen en bent zo wijs geweest verder te lezen. Dat betekent dat u geen boete krijgt.

Gekkigheid natuurlijk. Maar stel dat het woordje ‘niet’ niet in de titel stond? Dan was u nu de sigaar. Door één enkel woordje over het hoofd te zien.

Als advocaat ben ik dag in, dag uit bezig ondernemers te helpen om goede contracten op te stellen. En daarbij gaat het soms om kleine woordjes die grote gevolgen kunnen hebben.

Verbod

In de praktijk gaat het vaak mis bij het opstellen van contracten. En met name bij verbodsbepalingen, waar ook nog eens een boete aan is gehangen. Een verbodsbepaling kan bijvoorbeeld bij een concurrentiebeding staan. Dat is een verbod voor een werknemer om de vorige baas te beconcurreren. Doet hij dat toch, dan volgt een boete.

Ondernemers hebben - terecht - geen zin om zich te bekommeren om die contracten, bepalingen en bedingen. Zij willen ondernemen. Het is mijn vak de contracten in orde te maken. Of te checken. En soms belt een klant mij om puin te ruimen als het toch is misgegaan.

Concurrentiebeding

Laat ik even de diepte in gaan als het gaat om de verbodsbepaling bij het concurrentiebeding. Stel, een werknemer houdt zich niet aan het concurrentiebeding. Hij krijgt een boete. Maar dan? Hij blijft toch concurreren. Volgens de wet moet er een keuze worden gemaakt: de concurrentie stoppen of de boete betalen. Juridisch gezegd: de wet bepaalt dat de schuldeiser geen nakoming kan vorderen van zowel de boete als de verbintenis waar de boete aan verbonden is.

Daar sta je dan, als ondernemer. Maar let op, er is een uitweg. Deze wettelijke regel is van ‘regelend recht’. Dat wist u wellicht niet. Hierdoor is het mogelijk om af te wijken in het contract. Bij het concurrentiebeding betekent dit dat in de praktijk meestal van de hoofdregel wordt afgeweken door in de arbeidsovereenkomst op te nemen, dat de werkgever de werknemer aan het concurrentiebeding kan houden en de contractuele boete kan innen.

Schadevergoeding

De wet bepaalt verder dat het boetebedrag in plaats treedt van schadevergoeding. Bij het concurrentiebeding betekent dit dat de werkgever alleen de boete kan vorderen en geen vergoeding van schade die hij heeft geleden doordat de werknemer bij een concurrent ging werken.

Maar gelukkig: ook deze wettelijke regel is van ‘regelend recht’, waardoor contractueel andere afspraken kunnen worden gemaakt. En u raadt het al: in de praktijk wordt daarom vaak van deze hoofdregel afgeweken door in de arbeidsovereenkomst te bepalen, dat de werkgever de boete en schadevergoeding kan vorderen.

Aanmaning

Als je als ondernemer een boete wilt innen, moet je volgens de wet een aanmaning sturen. Om het voorbeeld van het concurrentiebeding aan te houden: de boete begint pas te lopen als u als ondernemer de werknemer schriftelijk heeft gesommeerd tot betaling van de boete.
En jawel hoor: ook dit is regelend recht, dus mag je afwijken. Dat gebeurt in de praktijk door te bepalen dat de boete direct – zonder voorafgaande aanmaning – opeisbaar is.

Kan het iets minder?

Nu denkt u vast: door dat ‘regelend recht’ is alles te regelen. Mis! Er bestaat ook zoiets als ‘dwingend recht’. Als dat het geval is, kun je niets afwijkend afspreken. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het matigen van een boete. Simpel gezegd: je mag niet afspreken dat een rechter een boete niet mag verlagen. Dat mag een rechter wettelijk namelijk wel doen. Ik kom in contracten nog regelmatig tegen dat het gaat om "een niet voor rechterlijke matiging vatbare boete". Dat klinkt mooi, maar mag niet. Rechters mogen een boete altijd matigen.

Oppassen

Het blijft dus oppassen geblazen met contractuele boetes. Wanneer in het contract niet wordt afgeweken van de wettelijke boeteregels, dan zijn deze onverkort van toepassing. Partijen kunnen daardoor voor onaangename verrassingen komen te staan. Met een goed contract kunnen deze problemen worden voorkomen.

En dat is nu precies waar ik mij elke dag mee bezig houd!


Heeft u vragen over contracten of contractuele boetes? Neem vrijblijvend contact met mij op. Via tel. 0172-424172 of via mail.

Tel. 0172-424172

Dit artikel is geschreven door